Rozwód może trwać od kilku miesięcy do nawet kilku lat, warto jest, zatem, aby zabezpieczyć potrzeby materialne rodziny – dzieci na czas procesu o rozwód.
W trakcie procesu o rozwód, strona może wnieść o zabezpieczenie alimentów na rzecz siebie i dzieci. Zabezpieczenie polega najczęściej na tym, że sąd ustala określoną kwotę płatną miesięcznie przez czas trwania postępowania, na rzecz każdego z małoletnich dzieci, ale również na rzecz strony uprawnionej. Można jednak wnieść o zapłatę uprawnionemu jednorazowo określonej sumy pieniężnej.
W sprawie o zabezpieczenie alimentów podstawą jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia nie trzeba wykazywać interesu prawnego. Co to oznacza? Otóż strona domagająca się zabezpieczenia nie musi wykazywać, że brak zabezpieczenia udzielenia zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania. ( art. 753 § 1 krio)
Aby uzyskać zabezpieczenie alimentów, strona winna przedłożyć Sądowi informacje na temat wydatków na utrzymanie uprawnionych do alimentów wraz z rachunkami, fakturami i innymi dowodami wskazującymi na wysokość ponoszonych wydatków.
Określenie „zabezpieczenie alimentów” jest to pewien skrót myślowy gdyż, obowiązek alimentacyjny powstaje dopiero po ustaniu małżeństwa. Jednak w trakcie procesu o rozwód można wnieść o zabezpieczenie potrzeb rodziny (art. 27 krio), nazywany w skrócie „zabezpieczeniem alimentacyjnym”.
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa i judykatury, każdy z członków rodziny ma prawo do równej stopy życiowej. Oznacza to, iż dzieci i inni członkowie rodziny żona, mąż a także rodzice stron, jeśli wspólnie prowadzili gospodarstwo domowe mają prawo do poziomu życia na tym samym poziomie, co zobowiązana strona. Zatem jeśli zobowiązana strona nie zaspokaja potrzeb rodziny, można wystąpić z takim wnioskiem już w czasie procesu o rozwód.
Wniosek o zabezpieczenie potrzeb rodziny można złożyć w pozwie lub w odpowiedzi na pozew a także w trakcie dalszego postępowania. Wniosek o zabezpieczenie alimentów składa się do Sądu rozpoznającego sprawę
o rozwód czy separacje.
Termin rozpoznania wniosku
Wniosek o udzielenie zabezpieczenia podlega rozpoznaniu bezzwłocznie, nie później jednak niż w terminie tygodnia od dnia jego wpływu do sądu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Jeżeli ustawa przewiduje rozpoznanie wniosku na rozprawie, należy ją wyznaczyć tak, aby rozprawa mogła odbyć się w terminie miesięcznym od dnia wpływu wniosku (art. 737 kpc)
Tryb rozpoznania wniosku
Wniosek o udzielenie zabezpieczenia podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 735 § 1 kpc)
Jaka jest opłata za wniosek o zabezpieczenie alimentów?
Strona nie wnosi opłaty od wniosku o zabezpieczenie roszczenia majątkowego, jeśli wniosek taki składa w piśmie rozpoczynającym postępowanie tj. w pozwie o rozwód, w innym przypadku strona wnosi opłatę w wysokości 100 zł (art. 69 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Również strona zwolniona przez Sąd z kosztów sądowych nie wnosi opłaty od wniosku.
Jak już wspomniałam wyżej, orzeczenie Sądu w przedmiocie zabezpieczenia ma charakter tymczasowy, a ponadto podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia, które rozpoznaje Sąd II instancji.
Sąd podejmuje decyzję o zabezpieczeniu, jedynie na czas toczącego się postępowania. W dalszym toku sprawy strony mają możliwość dowodzenia, że rzeczywiste możliwości zarobkowe zobowiązanego do alimentacji, bądź zakres usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego odbiegają od ustaleń Sądu dokonanych w ramach zabezpieczenia.
Istnieje także możliwość wystąpienia z wnioskiem o zmianę bądź o uchylenie postanowienia Sądu o udzieleniu zabezpieczenia, gdy odpadnie lub zmieni się przyczyna zabezpieczenia (art. 742 § 1 kpc). Np. osoba uprawniona do alimentów poważnie zachoruje, przez to zwiększą się jej potrzeby wówczas można wnieść o podwyższenie kwoty zabezpieczenia.
Postanowienie o zabezpieczeniu alimentów stanowi tytuł egzekucyjny.
Oznacza to, iż jeśli strona zobowiązana nie płaci należności ustalonych w drodze zabezpieczenia strona uprawniona może złożyć do komornika wniosek o wszczęcie egzekucji. Postanowienie o zabezpieczeniu jest wykonalne nawet, gdy nie jest prawomocne.
Zabezpieczenie alimentów z datą wsteczną.
Czy można wnieść o zabezpieczenie alimentów z datą wsteczną tj. przed złożeniem wniosku o zabezpieczenie?
Tak, jeśli strona wykaże, że z tego okresu pozostają niezaspokojone potrzeby lub zobowiązania zaciągnięte przez uprawnionego względem osoby trzeciej na pokrycie tychże potrzeb. (wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 8 czerwca 1976r., III CRN 88/76). Sąd z urzędu doręcza stronom odpis postanowienia o zabezpieczeniu ( art. 753 § 2 k.p.c
